Аурулардың алдын алу және оларды ерте анықтау — қазіргі медицинаның негізгі бағыттарының бірі. Қазақстанда онкологиялық, жүрек-қантамыр, эндокриндік және басқа да әлеуметтік маңызы бар ауруларды ерте анықтауға арналған мемлекеттік скринингтік бағдарламалар жұмыс істейді. Скринингтің негізгі мақсаты — ауруды ерте кезеңде анықтап, емді уақытында бастау және асқынулардың алдын алу.
Көптеген аурулар ұзақ уақыт бойы ешқандай белгісіз өтуі мүмкін. Адам өзін жақсы сезінгенімен, жоғары қан қысымы, қант диабеті немесе ісік алды өзгерістер болуы ықтимал. Сондықтан профилактикалық тексерулерді ешқандай шағым болмаса да тұрақты түрде өтіп тұру маңызды.
Скрининг — ауру белгілері жоқ адамдарды профилактикалық медициналық тексеруден өткізу арқылы денсаулықтағы өзгерістерді ерте анықтау. Скринингтік бағдарламалар МӘМС және тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі аясында белгілі бір жас топтарына тегін жүргізіледі.
Қазақстан Республикасында келесі бағыттар бойынша скринингтік бағдарламалар жүзеге асырылады:
— артериялық гипертония мен жүрек ауруларын ерте анықтау;
— қант диабетінің алдын алу;
— жатыр мойны обырына скрининг;
— сүт безі обырына скрининг;
— колоректалды обырға скрининг;
— балалар мен ересектердің профилактикалық тексерулері;
— созылмалы аурулардың қауіп факторларын бағалау.
Жүрек-қантамыр аурулары әлем бойынша өлім-жітімнің негізгі себептерінің бірі болып табылады. Артериялық қысымды, холестерин мен қандағы қант деңгейін тұрақты бақылау, ЭКГ-дан өту инфаркт пен инсульттің алдын алуға көмектеседі.
Әсіресе 40 жастан асқан адамдарға, артық салмағы бар, аз қимылдайтын, тұқым қуалайтын бейімділігі немесе созылмалы стресі бар адамдарға тексеруден өту маңызды.
Қант диабеті мен қалқанша безі аурулары көбіне біртіндеп дамып, ұзақ уақыт бойы байқалмайды. Скринингтік тексерулер қандағы глюкоза деңгейінің өзгерістерін және гормоналды бұзылыстарды уақытында анықтауға мүмкіндік береді.
Тексерілуге себеп болатын белгілер:
— үнемі шөлдеу;
— тез шаршау;
— салмақтың артуы немесе азаюы;
— терінің құрғауы;
— жүрек қағуының жиілеуі;
— әлсіздік пен ұйқышылдық.
Профилактиканың ең маңызды бағыттарының бірі — онкологиялық ауруларды ерте анықтау. Ерте кезеңде анықталған қатерлі ісіктердің көпшілігі сәтті емделеді.
Әйелдерге тұрақты түрде:
— гинеколог қарауынан өту;
— ПАП-тест және жатыр мойны обырына скрининг;
— сүт безі обырын ерте анықтау үшін маммография жасау ұсынылады.
50 жастан кейін колоректалды обырға тексерілу маңызды, себебі ауруды ерте анықтау емнің тиімділігін арттырады.
Көптеген адамдардың басты қателігі — дәрігерге тек айқын белгілер пайда болғанда ғана қаралу. Ал профилактикалық тексерулер ауруды асқынуға жеткізбей анықтауға мүмкіндік береді.
Тұрақты check-up бағдарламалары:
— денсаулық жағдайын бақылауға;
— ауруларды ерте анықтауға;
— асқынулар қаупін азайтуға;
— өмір сапасы мен ұзақтығын сақтауға көмектеседі.
«Айгерим» клиникасы уақытылы диагностика — денсаулықты ұзақ жылдар бойы сақтаудың ең тиімді жолдарының бірі екенін еске салады. Дәрігерлердің тұрақты қабылдауы, зертханалық талдаулар, УДЗ, ЭКГ және заманауи диагностика әдістері ауруларды ерте анықтауға және қажетті шараларды уақытында қабылдауға көмектеседі.
Денсаулығыңызды күтіңіз және профилактикалық тексерулерден тұрақты түрде өтіп тұрыңыз.